علماى قزوين يكشنبه چهارم جمادى الثانيه - روزها اطاق بيرون مىنشينم . كارى نيست . آنچه هم واقع شود به توسط آقايان مىگذرد . شب و روز مشغول خواندن كاغذ آنها و جواب نوشتن هستم . محررين و بعضى نوكرهاى ديگرشان اقلّا روزى سه چهار بار مىآيند . از نوكرهاى شخصى قايم قلق‌ترند . « 1 » ماشاء الله علماى اين شهر هم بسيارند . تمام داعيه دارند . موقوفات و املاك زياد به دستشان است . مدرسه و طلاب فراوان كه اسباب شأن و جلال آقايان است . مثلا در مسجد شاه هيجده امام نماز مىكنند و در مسجد جامع دوازده ائمه جماعت . چيزى كه قزوين زياد دارد مدرسه ، آب‌انبار خرابه [ است ] . مدارس قديمه بسيار دارد . تمام طلاب دارد . آقايان اين شهر آنهائى كه الان در مصدر قضاوت جلوس دارند از اين قرار است : آقاى آقامير عبد الصمد - آقاى آقا سيد ابراهيم آقا سيد جوادى - آقاى آقا شيخ عيسى شهيدى - آقاى آقا سيد ابراهيم تنكابونى - آقاى آقا سيد جعفر - آخوند ملا على اكبر سيادهنى - آقاى حاجى ميرزا هدايت شهيدى - آقاى حاجى سيد جمال الدين - ملا على اكبر راكشكى - آقا شيخ مفيد - آقا شيخ لطيف و غيره و غيره . آقاى شيخ الاسلام - امام جمعه - صدر العلماء - آقازاده و آقايان ديگر هم الى ماشاء الله . آقاى آقامير عبد الصمد از سادات جليل و محترم اين شهر است . داعيهء اجتهاد هم مىكنند اما از همه محترمتر و خيلى زاهد و عابد و اهل دعا است . همه از او حرف شنوى دارند . آقاى آقا شيخ عيسى و آخوند ملا على اكبر علما ، آقا سيد ابراهيم آقا سيد جوادى . . . به‌هرجهت حكومت مضمحل [ و ] منافع به دست آقايان است . اگر چيزى دادند كرم فرموده‌اند و الّا فلا . متصل هم از طهران و كارهاى آقايان خبر مىرسد بيشتر غلو مىكنند . متصل هم براى موقوفات زدوخورد دارند . فرج الله خان طهران رفت . عجالة نصر الله خان فراشباشى است . يك روز بعد از حضرت و الا وارد شد . محض همين حضرت و الا احضار فرموده بودند . شبها تنها هستم . خانهء همشيره هم دور است نمىشود خيلى رفت . شهر باكيفى نيست . هم‌وغمش بيشتر است . خاك محزونى دارد ، مفرح نيست . بىصفا و سبزه ، خراب و كثيف [ است ] . باز شهر . بيرونش به مراتب بدتر است ، كوير است . سبزه‌اى نيست جز سبزهء مو و درخت پسته . دو حكم‌آباد دارد . سبزىكارى مىكنند فى الجمله صفائى دارد . اما جاى گردش ندارد . مختصر جاى خوبى نيست .

--> ( 1 ) - فرمان‌بردارترند .